مقاله ها

امروزه رسانه‌های آلمانی و بین‌المللی گزارش‌های بسیاری درباره‌ی مسأله ترور و تروریسم منتشر می‌کنند. سرزمینی که من در آن زندگی می‌کنم هرگونه عملیات تروریستی را به طور کامل محکوم می‌کند.

مقاله بر ادلّه مذهبى و دیدگاه‏هاى درون مذهبى شیعه نسبت به دفاع مشروع، ترور و عملیات استشهادى تمرکز دارد. فقه شیعه دست کم براى تبیین رفتار سیاسى ـ دفاعى جوامع شیعى اهمیت زیادى دارد. مجرای استنباط قواعد حقوقی و تبیین طرز رفتار، هرچند مفهوم ترور و انتحار را تحریم کرده است، اما عملیات شهادت‏طلبانه را ذیل مفهوم عمومى «جهاد دفاعى» قرار داده و حدود و شرایط اقدامات دفاعى مشروع را توضیح مى‏دهد.

نزد اهل تحقیق و نظر، پوشیده نیست که چنانچه ادوارد سعید به درستی نشان داده نگاه غرب مسیحی به شرق غیر مسیحی نگاهی بالا‌دستی، سلطه جویانه، استعماری، مبتنی بر خود‌بینی و تفاخر، و بالاخره نفی ارزش‌های شرقی بوده است. از طرف دیگر، این نگاه نسبت به اسلام، که یگانه دین آسمانی پس از ظهور مسیحیت می‌باشد، نگاهی به مراتب تند‌تر، بغض‌‌آلوده‌تر، و غیر منصفانه‌تر بوده است. به نحوی که خانم آنه‌ماری شیمل، شرق‌شناس و اسلام شناس بزرگ آلمانی، به صراحت اعلام می‌دارد که:

قبل از هر چیز اجازه می‌خواهم از طرف شورای جهانی کلیساها و دبیرکل این شورا یعنی دکتر سام کوبیا، خدمت شما سلام عرض کنم. ایشان بارها گفته‌اند که ایجاد روابط بین ما و مسلمانان در سراسر جهان نه تنها حائز اهمیت، بلکه به منزله‌ی راهی است که ما به عنوان پیروان مسیحیت به آن نیاز داریم و باید طی کنیم؛ این نه فقط نگاه‌ ما، بلکه رویکرد خردمندانه‌ای است که در جوامع مسلمان سراسر جهان نیز باید لحاظ شود. تاریخ و پیشینه‌ی ما سرشار از خاطرات خوب و جنگ‌های تلخ است. ما ضمن سپاس از پروردگار باید خاطرات خوب آن را به یاد داشته باشیم

ارهاب (تروریسم‌) در زبان عربی‌، چنان که زمخشری می‌گوید به معنای ترساندن و به خوف افکندن است‌. ریشه واژه ارهاب‌، رهب است که به معنای خوف و فزع می‌باشد. اما آنچه که در دوران معاصر از آن به عنوان تروریسم (ارهاب‌) یاد می‌شود، همان چیزی است در قرآن کریم به عنوان «حرب‌» یا «افساد فی‌الارض‌» نامیده شده است‌.

صلح در دین یهود به مثابه امر توصیف شده از سوی خداوند، می‌آید. زمانی که عدالت و هماهنگی در میان فرد فرد جامعه به وجود آید، صلح تحقق می‌یابد. برخی از استدلال‌های امروز که درباره تروریسم مطرح می‌شود، این ایده را قبول می‌کند که اگر عدالت در همه جا و برای همه کس وجود نداشته باشد، صلح به وجود نمی‌آید. اهمیت صلح برای یهودیان در واژه «شالوم» (سلام به زبان عبری) نشان داده شده است. این واژه که به معنای صلح است 135 مرتبه در تورات و عهد قدیم ذکر شده است.

تروریسم در مفهوم امروز خود به معنای خشونت محض بوده و بی‌مفهوم نیست؛ بلکه در واقع انتقال پیامی‌از خشونت و تهدید است که برای رسیدن به بعضی اهداف ایدئولوژیک، مذهبی یا سیاسی صورت می‌گیرد. در چنین شرایطی، «قربانی» تنها ارمغان پیامی‌است که تروریست‌ها فرستنده آن هستند؛ پیام تروریسم نیز از سوی دشمن یا مردم بعنوان گیرنده، دریافت می‌شود. بنابراین می‌توان در تمام خشونت‌های تروریستی همواره ارتباط ناگسسته‌ای بین پیام، فرستنده و گیرنده آن مشاهده کرد.

جهان امروز از شمال تا جنوب و از غرب تا شرق از موج‌های تندروی تروریسم که جامعه بشری را با مشکلات و مصیبت‌های فراوان دست به گریبان کرده‌، رنجور است‌. نقش حرکت‌های تروریستی چندان پررنگ شده که می‌توان آنها را بخشی از نیروهای پنهان موثر در روندهای سیاسی دانست‌. در این مقاله مساله تندروی و تروریسم و موضع اسلام نسبت به مساله تروریسم و شیوه اسلام در مبارزه با تروریسم را بررسی خواهیم کرد.

در سال‏های اخیر مفاهیمی‌چون دموکراسی، آزادی، تساهل، تسامح و تروریسم به ویژه پس از واقعه 11 سپتامبر 2001 در جامعه جهانی و برچسب¬های ناروا به مسلمانان تحت عنوان تروریست و خشونت‏طلب، توجه اذهان عمومی‌جهانی به این بحث¬ها را جلب نموده است. اصل شهادت‏طلبی مبارزان مسلمان در فلسطین، لبنان، عراق و ایران به عنوان کسانی که به دنبال ایجاد رعب، وحشت، قتل و خونریزی هستند قلمداد شده است

بررسی تاریخ زندگی انسان نشان می‏دهد که طی قرون زندگی انسان بر روی زمین، تنها 270 سال آن بدون وجود جنگ گذشته است. جنگ و سایر مفاهیم همبسته به آن با تعبیرهای مختلفی و از دیدگاه‏های متفاوتی مورد نقد و توصیف قرار گرفته‏اند. در این دیدگاه‏ها، فرهنگ‏ها و آیین‏های مختلف با نظر بسیار متفاوت و گاه کاملاً نزدیکی شهادت یا مرگ در راه آرمان را توصیف کرده‏اند.

صفحه‌ها

اشتراک در مقاله ها