دکتر ساداتی نژاد بر مبانی و اصول صلح در نگاه فقهی آیت الله خامنه ای تاکید نمود

دکتر سید محمد ساداتی نژاد، مدیر گروه مطالعاتی اسلام و  روابط بین الملل در هم اندیشی بازخوانی اندیشه های امام خامنه ای با موضوع صلح و  عدالت، مبانی  و اصول صلح در نگاه فقهی آیت الله خامنه ای را مورد بررسی قرار داد.
دکتر ساداتی نژاد در ابتدای سخنرانی  خود گفت: مبانی  و اصول فقهی مورد نظر امام خامنه ای در حوزه روابط بین الملل، جهت گیری ایشان را در حوزه صلح نشان می دهد وبررسی متون فقهی ایشان مشخص می کند که از نظر مبانی، 6 مبنای خدا محوری، اسلام محوری، ولایت محوری، عدالت محوری، اخلاق محوری و ظلم ستیزی  و از نظر اصول، 5  اصل نفی سلطه، بازدارندگی با هدف صلح، مصلحت، جهاد مشروع، اعتلای اسلام و تقسیم بندی سرزمینی  اسلام و کفر که در فقه روابط بین الملل ایشان بیشتر مرتبط با صلح می باشد، قابل شناسایی است.
وی در ادامه افزود در بررسی فقه استدلالی و فتوایی رهبری، مشخص می شود که ایشان در بحث صلح، 4  پایه فقهی را مطرح می نماید. این 4 پایه عبارتند از:
1- عدالت در صلح: ایشان معتقد است که صلح باید بر مبنای عدالت باشد. و میگوید در نظام سیاسی اسلام، صلح عادلانه یکی از مسائلی است که ناظر به درد های کهن و همیشگی است. همچنین در جای دیگر می گوید عدالت کم اهمیت از صلح نیست.
2- کرامت و عزت در صلح: ایشان همچنین معتقد است صلح باید با معرفت به کرامت انسان باشد. ایشان عدم جواز پذیرش هرگونه شرطی در هدنه در حالت انفعال، خطرپذیری و دادن ابتکار عمل و چیرگی به کفار را مطرح میکند و به عدم جواز خواری، بی غیرتی و کسر شوکت فتوا می دهد.
3- اخلاق الهی و اسلامی در صلح: ایشان میگوید صلح باید به دور از اغراض قدرتمندان عالم باشد و منظور او خوی استکباری قدرتمندان عالم است. ایشان در جای دیگر ،خوی استکباری را در بنیاد یک مسئله اخلاقی می داند و می گوید استکبار یعنی یک اخلاق فاسد.
4- مصلحت در صلح: ایشان می گوید جواز هدنه مشروط به مصلحت است. مشروط بودن هدنه، به شرایط و وضعیتی است که از آن تعبیر به مصلحت می شود. ایشان  می گوید صلح از جهاد باید مهمتر باشد  و در این صورت ، حتی هدنه واجب است.
دکتر ساداتی نژاد در جمع بندی مطالب خود به این نکته اشاره داشت که  ، از نظر مقام معظم رهبری ، زمانی که جامعه با اخلاق شود، عدالت برقرار می شود و زمانی که عدالت برقرار شود، جامعه شوق رفتن به سوی اخلاق پیدا میکند. از طرفی عدالت اسلامی و اخلاق اسلامی، مصلحت اسلام و مسلمین است و عزت اسلامی نیز با برقراری عدالت و اخلاق اسلامی ، حفظ می شود. از سوی دیگر، حفظ مصلحت و عزت اسلام و مسلمین، به برقراری اخلاق  و عدالت اسلامی و اجتماعی کمک میکند. پس این چهارپایه، دارای تاثیر و روابط متقابل بر یکدیگر هستند. نتیجه چنین جامعه ای که اخلاق  و عدالت و عزت و مصلحت در آن حاکم شود، صلح است و صلح در واقع نتیجه ترویج  عدالت اسلامی  و اخلاق اسلامی و عزت و مصلحت اسلام و مسلمین  است.

 

 

 

تاریخ مطلب:

افزودن دیدگاه جدید