با روزنامه‌نگاری صلح می‌توان آتش جنگ را خاموش کرد

امین عرفانیان دانشور، مشاور کاهش ریسک بحران دفتر ملل متحد برای هماهنگی امور انساندوستانه (اوچا) در این نشست با اشاره به کار اوچا تصریح کرد: رویکرد ما این است که در بحران های مختلف، مسائل انساندوستانه را به صورت مساله ای که درجه اول اهمیت را دارد، مطرح کنیم، سپس با طرح موضوع در شورای امنیت و برقراری لابی، کریدورهایی برای رساندن کمک های بشر دوستانه ایجاد کنیم.

وی افزود: در این رابطه برای جلوگیری از بحران های فراموش شده، وبسایت هایی داریم که اخبار روزمره بحران های مختلف را به اطلاع عموم می رسانند. سازمان ملل و اوچا از امر اطلاع رسانی به عنوان ابزاری برای کاهش ریسک استفاده می کنند؛ چرا که بر اساس یک فرمول، هر قدر آگاهی و ظرفیت جامعه در رابطه با یک بحران و ابعاد آن افزایش یابد، میزان ریسک حادثه و آسیب پذیری اشخاص کاهش می یابد.

مشاور کاهش ریسک بحران اوچا، یکی از اهداف این دفتر را اطلاع رسانی صحیح در رابطه با ابعاد فاجعه برای ارسال هدفمند کمک های بشر دوستانه عنوان کرد و ادامه داد: هشدار سریع می تواند تا حد زیادی از ابعاد انسانی فاجعه بکاهد. در این زمینه می توان به کاهش ابعاد انسانی زلزله لرستان اشاره کرد که با توجه به تجربه بم، مردم توانستند از وارد آمدن تلفات جانی پیشگیری کنند. بر همین اساس باید یکی از ارزشهای کار رسانه را نجات جان انسانها دانست.

دانشور خاطر نشان کرد: ما در بحران های گوناگون موضع بیطرفانه ای داریم و تنها بر اساس نیاز افراد، کمک های بشر دوستانه را ارایه می کنیم. در همین رابطه بسیاری از همکاران ما حتی کشته و زخمی می شوند.

وی گفت: اوچا به صورت روزانه اطلاعات لازم را در مورد کمک های مورد نیاز با توجه به شرایط منطقه بحران زده جمع آوری و آن را به سازمان ملل اعلام می کند و به این وسیله از ابزار اطلاع رسانی برای تامین نیازهای مردم آسیب دیده بهره می گیرد.

وی یکی از ابزارهای اطلاع رسانی اوچا را وبسایت اوچا آنلاین معرفی کرد و افزود: در این وبسایت چالشهای مربوط به مسائل منطقه به صورت صحیح اطلاع رسانی می شود و به این وسیله ضمن بیان حقایق به موانع پیش روی ارسال کمک های بشر دوستانه نیز اشاره می کنیم. در این راستا هر رسانه ای هم بنا به هدف خود تمایل به همکاری با دفتر هماهنگ کننده کمک های بشردوستانه دارد.

دانشور اظهار کرد: اوچا و سایر سازمان های بین المللی امدادرسان زمانی وارد عمل می شوند که از سوی دولت مقیم، درخواست کمک صورت گیرد. در غیر این صورت ما نمی توانیم راسا اقدام به ارسال و ارایه کمک کنیم. ضمن این که ما اطلاعات خود را از طریق رسانه ها به دست نمی آوریم بلکه تیم هایی حرفه ای پس از وقوع یک حادثه به مناطق آسیب دیده اعزام می کنیم و اطلاعات موثق را از طریق این تیم ها کسب می کنیم. بنابراین مسائل مطرح در رسانه های مختلف در نوع ارزیابی تیم های حرفه ای سازمان ملل نمی تواند تاثیر زیادی داشته باشد.

وی در پایان تاکید کرد: یکی از مهمترین مسائلی که اوچا به آن توجه دارد، رعایت کرامت انسانی در همه ابعاد آن در ارائه کمک های بشردوستانه است، یعنی باید به نحوی این کمک ها به همه افراد تعلق گیرد که نیازمندان به هیچ وجه تحقیر نشوند.

به گزارش ایسنا، علی شاکر، روزنامه نگار نیز در این نشست با تاکید بر وجود دو جریان اطلاعاتی شمال و جنوب تصریح کرد: بسیاری اوقات رخدادی کم اهمیت از آمریکا و اروپا به سرعت تبدیل به خبر می شود اما در خارج از این نقاط، حتما باید فاجعه ای رخ بدهد تا بتوان از آن خبر ساخت.

وی هم چنین به مقوله شهروند – خبرنگار اشاره کرد و افزود: شهروند – خبرنگار یک تیغ دولبه است و کارکرد مثبت آن نیازمند آموزشهای زیادی است.

شاکر در ادامه به نظریه روزنامه نگاری صلح اشاره کرد و گفت: رسانه های صلح، پشتیبان گفتمان صلحند. این شیوه روزنامه نگاری دارای 4 مولفه است که اگر این مولفه ها مورد توجه قرار گیرد، می توان با استفاده از آن آتش جنگ را خاموش کرد.

این روزنامه نگار راه حل گرایی، فرآیند مداری، حقیقت گرایی و تاکید بر درد ها و رنج ها را 4 مولفه اصلی روزنامه نگاری صلح بر شمرد.

وی با اشاره به کنوانسیون ها و معاهدات گوناگون بین المللی در زمینه لزوم روی آوردن رسانه ها به گسترش صلح خاطرنشان کرد: از نظر قوانین داخلی و بین المللی چیزی در این زمینه کم نداریم، بلکه مشکل اصلی در اجراست. اگر رسانه ها آموزش صلح ندیده باشند حتی می توانند مخرب عمل کنند.

این روزنامه نگار در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به دو شیوه روزنامه نگاری خشونت – جنگ و صلح – تعارض، به بیان ویژگیهای این دو شیوه پرداخت و اظهار کرد: اگر رسانه ها اصول روزنامه نگاری صلح – تعارض را که روشی صلح محور است رعایت کنند، می توان به شنیدن صدای مخالف و حل و فصل تنازعات از طریق گفتگو امیدوار بود وگرنه وضع به همین منوال ادامه خواهد یافت.

شاکر هم چنین به موضوع خبرنگار همراه در مخاصمات اشاره کرد و ادامه داد: در روزنامه نگاری همراه که در واقع خبرنگاران با سربازان همراه می شوند، دولتها در واقع خواستند روزنامه نگاران را به کنترل خود در آورند که البته این موضوع هم می توانست خوب باشد و هم مشکلاتی را بوجود آورد.

وی تاکید کرد: روزنامه نگاران باید کاملا خود را با واقعیات مواجه بدانند و داستان ننویسند. البته باید یک اتفاق را به صورت جذاب تعریف کرد اما نباید از واقعیت فاصله گرفت و به سمت تعارضها رفت. گاه می خواهیم جذابیت ایجاد کنیم ولی چون بلد نیستیم سراغ خیالات می رویم.

این روزنامه نگار گفت: روزنامه نگار باید به آثار آشکار و پنهان یک بحران توجه کند و به آن بپردازد.

وی هم چنین بر لزوم آموزش های بنیادین برای رسیدن به روزنامه نگاری صلح تاکید کرد.

به گزارش ایسنا، ستاره ساعدی عراقی پژوهشگر حقوق بین الملل نیز در این نشست، به نمونه هایی از پدیده شهروند – خبرنگار در عراق و غزه اشاره کرد و گفت: دولتها بر اساس تئوری حمایت باید از افراد انسانی حمایت کنند اما این تئوری نیاز به تقویت مسئولیت بین المللی دولت ها دارد.

وی با اشاره به مقوله روزنامه نگاری صلح خاطر نشان کرد: با وجود نوپا بودن این مقوله، تجربیات موفقی از آن در جهان داشته ایم و در برخی از موارد، شاهد برقراری آشتی و ایجاد وفاق ملی توسط این قبیل رسانه ها بوده ایم. بر همین اساس لازم است چنین الگویی در کشورهای اسلامی برای ایجاد وحدت بیشتر پیاده شود.

این پژوهشگر حقوق بین الملل، روزنامه نگاری در جنگ را برای خبرنگاران همراه و غیر همراه پرخطر بر شمرد و اظهار کرد: در جنگ عراق، خبرنگاران زیادی حضور داشتند اما تصوری که دنیا از این واقعه دید، تصویر حقیقی جنگ نبود.

تاریخ مطلب:

افزودن دیدگاه جدید