تبیین اندیشه های امام خامنه ای (دام ظله العالی) در خصوص صلح و عدالت

صلح و عدالت مفاهیمی دیرپا در جامعه بشری هستند و توجه جدی به آنها از اندیشه های انبیاء الهی و سایر مصلحان اجتماعی دور نمانده است؛ از اینرو «مجمع جهانی صلح اسلامی» با همکاری «مؤسسه پژوهشی فرهنگی دفتر حفظ و نشر آثار مقام معظم رهبری"(دام ظله العالی )، اولین هم اندیشی « بازخوانی اندیشه های مقام معظم رهبری در حوزۀ صلح و عدالت» را در آذرماه سال جاری با حضور شخصیت های علمی و نخبگی داخلی برگزار نماید تا از این طریق مفاهیم، هنجارها و ارزش های بین المللی در حوزۀ صلح و عدالت را بر اساس اصول، مبانی و ارزش های اسلامی در قالب اندیشه های "امام خامنه ای" ارایه نماید.از اینرو مجمع جهانی صلح اسلامی با حجت‌‌الاسلام محمد سالار، معاون امور بین‌‌الملل مجمع جهانی اهل‌بیت (ع) و از اعضای کمیته علمی مجمع  جهانی صلح اسلامی  مصاحبه اختصاصی ترتیب داده است که متن مصاحبه به شرح ذیل می باشد:
مجمع جهانی صلح اسلامی : چگونه می توان آیات قرآن کریم، روایات و احادیث در خصوص صلح و عدالت را تبیین نمود؟
حجت‌‌الاسلام محمد سالار : در این خصوص باید به استخراج آیات قرآن کریم و روایات و احادیث در خصوص صلح و عدالت پرداخت و ترجمه صحیح و دقیق آنها به زبان مخاطب را تسهیل نمود.همچنین جمع آوری تفاسیر ارائه شده از سوی علما و مفسرین موثق از آیات مزبور را در دستور کار قرار داد. همچنین می توان به شرح و بیان شأن نزول آیات و وقایع تاریخ اسلام و مطابقت آنها با مسائل روز جهان با ذکر وجوه اشتراک و مشابه میان آنها پرداخت و استدلال پیرامون درس ها و عبرت های آموزنده و نتایج مثبت و سازنده با توجه به نحوه اجرا و پیاده سازی آنها در روابط انسانی و در جوامع بشری را مورد تبیین قرار داد.در این زمینه مسئولیت علما و بزرگان دینی سنگین تر می شود و همگان وظیفه دارند راههای توسعه و گسترش صلح و عدالت را در جوامع خویش به نحو شایسته ای تبیین نمایند و وظایف مردم را در قبال مستکبران و ظالمان روشن کنند. البته باید بر این نکته اذعان داشت که در ارتباط با تعریف صلح و پیاده کردن عدالت اجتماعی در جامعه حتما بایستی بین صلح و سازش تفاوت قایل شد .
در ادامه باید بر این نکته تاکید داشت که تبیین موضوعاتی مانند: صلح و هم‌زیستی از منظر فقه اسلام، مبانی و مواضع انقلاب اسلامی و جمهوری اسلامی و گرایشات (و مشی) صلح‌طلبی و عدالت خواهی در سیاست بین‌الملل و نفی خشونت و ظلم ستیزی و ستیزه جویی به عنوان اصلی بنیادین در گفتمان انقلاب اسلامی باید در اولویت قرار گرفته و همچنین تبیین سیره پیامبر اعظم (ص) و ائمه اطهار(ع) در خصوص تلاش برای استقرار و بسط صلح [نظیر ماجرای صلح حدیبیه و صلح تحمیلی امام حسن (ع) با معاویه و ...] و رعایت عدالت و رفع تبعیض در میان مردم را  مورد بحث و بررسی قرار گیرد. 
مجمع جهانی صلح اسلامی : چالش های فراروی صلح و عدالت جهانی را چگونه ارزیابی می کنید؟
حجت‌‌الاسلام محمد سالار : در پاسخ به این سوال باید بر این نکته تاکید نمود که چالش های فراروی صلح و عدالت بسیار می باشد و باید برای از بین بردن این چالش ها اقداماتی را انجام داد از جمله این اقدامات می توان به جمع آوری و تبیین موارد بارز اقدامات ناقض صلح و نفی عدالت در سطح جهان با اشاره به علل و عوامل بازدارنده این اقدامات و شرح پیامدهای آن پرداخت. همچنین اشاره به نقش دولت ها و قدرت های جهانی در نقض صلح  و ایجاد تنش و جنگ های مختلف میان کشورها و نیز ایجاد  اختلاف نزاع و درگیری میان اقوام، پیروان ادیان و ملت های مختلف جهان از چالش های فراروی صلح می باشند.
اقدامات لازم برای رفع  چالش های فراروی صلح و عدالت عبارتند از :
1) تأکید بر لزوم رعایت  حقوق ملت ها در بهره مندی از امکانات متعدد حیاتی نظیر صلح، عدالت، آموزش، مشارکت در امور سیاسی، عمل به آموزه های دینی، احترام به سنت ها و فرهنگ ها، آسایش در زندگی
2) جمع آوری اسناد و مدارک بین المللی (کنوانسیون ها و معاهدات جهانی و ... مرتبط با صلح و عدالت
3) توجه به ابعاد مختلف عدالت (از ابعاد مختلف اجتماعی، اقتصادی، قضایی و ...)
4) تأکید بر لزوم ایجاد اجماع و اهتمام جهانی برای استقرار و پاسداری از صلح
5) بررسی علت های عدم کارآیی و ناکارآمدی سازمان‌های مختلف بین المللی همچون سازمان ملل متحد، شورای حقوق بشر و .... در پاسداری از صلح و عدالت جهانی
6) طرح ایجاد سازمانی بین المللی با مشارکت کشورهای طرفدار صلح و عدالت به عنوان سازمان پاسداری از صلح عادلانه
مجمع جهانی صلح اسلامی : چگونه می توان اندیشه های مقام معظم رهبری (مدظله العالی) در حوزه صلح و عدالت را به صورت فراگیر در منطقه و جهان تبیین نمود؟
حجت‌‌الاسلام محمد سالار: به نظر می رسد  در این خصوص بایستی نسبت به انجام موارد ذیل اهتمام ورزید:
الف) استخراج و جمع آوری بیانات، فرمایشات و دستورالعمل های صادره از سوی معظم له در خصوص دو موضوع صلح و عدالت و محورهای متناسب در این زمینه.
ب) ترجمه و شرح مجدد دو عنوان
یکی از آنها کتاب صلح الحسن تألیف آل یاسین راضی که در سال 1348 توسط معظم له ترجمه شده است و تاکنون چند بار تجدید چاپ داشته است.
ب-2) کتاب انسان 250 ساله [مجموع فرمایشات ایشان در خصوص زندگی و سیره ائمه اطهار (ع)] – که مبین نگاه و مواضع ایشان در خصوص صلح عادلانه و نرمش قهرمانانه در راستای پرهیز از منازعات و درگیری ها و ایجاد و بسط فرهنگی گفتگو و صلح  سازنده می باشد.
این کتاب از سوی مجمع جهانی اهل بیت(ع) به سه زبان انگلیسی، فرانسوی و سواحیلی ترجمه و چاپ شده است.
ج) استخراج و جمع آوری بیانات و فرمایشات و پیام های معظم له در باره ی مقولات صلح و عدالت مبارزه با استکبار  و حقوق بشر در:
ج-1)  دیدار با شخصیت ها و مقامات کشورهای مختلف
ج-2) کنفرانس ها و همایش های بین المللی
ج-3) سخنرانی های ایشان در مجمع سازمان ملل متحد در طی سالیان گذشته
ج-4) و مهمتر از همه سیره عملی مقام معظم رهبری در قبال توسعه و گسترش صلح عادلانه و رفع ظلم و مبارزه با زورمداران و استکبار گران جهانی به ویژه آمریکا و رژیم جنایتکار و اشغالگر قدس.

مجمع جهانی صلح اسلامی : نخبگان و دستگاه های بین المللی در اشاعه فرهنگ صلح و عدالت چه نقشی را می توانند ایفا نمایند؟
حجت‌‌الاسلام محمد سالار : بدون تردید نقش نخبگان و دستگاه های بین المللی در ترویج فرهنگ صلح و عدالت بسیار تعیین کننده است. آنان می توانند با تبیین منافع و نتایج استقرار صلح و عدالت در جوامع بشری، توجهات عمومی را به رعایت ملزومات و وظایف فردی و اجتماعی جلب نمایند و مسئولیت افراد را یادآور شده و اقشار مختلف را به سوی نهادینه شدن این فرهنگ هدایت نمایند.
رسالت خطیر نخبگان و دستگاه های بین المللی در خصوص موارد ذکر شده در همه ادوار تاریخ بارز بوده و کماکان اهمیت و نقش تعیین کننده بودن آن در هر دو جنبه ی 1- استقرار و تحکیم مبانی فرهنگ صلح و عدالت و 2- تخریب و برهم زننده ی اساس صلح و عدالت مورد تأئید و تأکید می باشد.
از اینرو به نظر می رسد در این خصوص باید موارد ذیل مورد توجه قرار گرفته و به اجرا گذاشته شوند:
الف) برقراری ارتباط مستقیم و مستمر با نخبگان و شخصیت های برجسته فرهنگی و علمی و سیاسی صلح طلب کشورهای مختلف
ب) جلب نظر آنها بر اقدام جهت برقراری صلح و آرامش و پیشگیری از نزاع و درگیری
ج) برگزاری نشست ها و جلسات بین المللی با حضور و مشارکت آنان در باره موضوعات ذیربط با صلح و عدالت
د) تشکیل مراکز و گرو ه ها و هسته های علمی – حقوقی مرکب از علما و شخصیت های برجسته فرهنگی و علمی و سیاسی و نیز حقوقدانان فعال در زمینه صلح و عدالت
هـ) لزوم بسط دامنه اقدامات برای صلح از طریق تشریک مساعی، تعامل و همکاری میان پیروان ادیان مختلف و جلب نظر آنان برای اقدام سازنده در راستای استقرار و حضانت از صلح و عدالت
و) بازنگری ساختار تشکیلاتی نهادهای بین المللی موظف به اقدام در راستای ایجاد، استقرار و پاسداری ازصلح و عدالت ورعایت حقوق بشردرسطح جهان به منظور آسیب شناسی وکشف علل ناکارآمدی آنها
ز) تدوین اسناد و مدارک روزآمد با اعتبار جهانی که مورد قبول همگان بوده و همه ملزم به رعایت مفاد آنها باشند
ح)  اتخاذ تدابیر لازم بازدارنده و در صورت لزوم مجازات خاطیان و ناقضان صلح و عدالت جهانی همراه با تدابیر تعیین کننده برای جلوگیری از سوءاستفاده قدرت های جهان از ضعف های احتمالی موجود و نیز توجه به ابزار اقدام فوری و اثرگذار.
• نکاتی دیگر در خصوص اقدام در سطح بین المللی:
 باید موضوع ارتباط و تعامل با واتیکان به عنوان یک عضو فراگیر جامعه بین الملل و دارای قدرت نفوذ و تأثیر در میان ملت های پیرو کاتولیسیزم نیز مورد توجه قرار گیرد. این امر می تواند از طریق شورای پاپی صلح و عدالت (واتیکان) به مرحله اجرا گذاشته شود.
 نحوه ی اجرایی شدن این مهم با برگزاری نشست های مشترک در سطح بین المللی میسر خواهد بود. از سال ها پیش جلسات دو جانبه دیالوگ بین الادیان و واتیکان (شورای پاپی دیالوگ بین الادیان – واتیکان) در حال برگزاری است. می توان موضوع برگزاری جلسات بحث و تبادل نظر پیرامون مقولات مرتبط با صلح و عدالت جهانی را با شورای پاپی صلح و عدالت، البته با دو مشخصه بارز بین المللی بودن (نه به صورت دوجانبه) و توجه و تلاش برای انعکاس رسانه ای در سطح جهان را مدنظر قرار داد.
 علاوه بر این تهیه و تدوین یک طرح بین المللی به منظور  بهر گیری و درگیر ساختن دانشگاه ها و نهادها و جوامع علمی و مطالعاتی و تحقیقاتی نیز ضروری و مفید فایده و تأثیرگذار خواهد بود. برگزاری کنفرانس ها، تشکیل گروه های مطالعاتی، تدوین و چاپ و انتشار نتایج پژوهش های علمی و دانشگاهی،  تشکیل دوره های ویژه آموزشی برای داوطلبین و دانشجویان دانشگاه ها و مراکز علمی – تحقیقاتی و ... از جمله اقدامات شایسته ای است که می توانند در راستای اشاعه فرهنگ صلح و عدالت جهانی دستاوردهای خوب و ارزنده ای به همراه داشته باشند.
 

نویسنده: تاریخ مطلب:

افزودن دیدگاه جدید