فراخوان
پنجمین کنفرانس ائتلاف جهانی علیه آپارتاید علمی
برای عدالت علم و فناوری در نظم نوین جهانی
و پاسداشت دانشمندان شهید در جنگ تحمیلی سوم
در دنیای امروز، تولید و تبادل علم و دانش از مرزهای ملی فراتر رفته و به جریانی جهانی تبدیل شده است. با این حال، جهان کنونی
مملو از مشکلات و چالشهای متعددی است که در پرتو کاستیها، تبعیضها و نابرابریهای نهفته در سیاستها، هنجارها، ساختارها
و نگرشهای بینالمللی، و همچنین نابسامانیهای فرهنگی جهانی، ابعاد گستردهتری یافتهاند . یکی از جدیترین عرصههای این
چالشها، آپارتاید علمی و پیامدهای آن در مسیر تحقق صلح عادلانه، عدالت علمی و امنیت جهانی است .
صلح، آرمان مشترک تمامی انسانها و ملتهاست؛ اما این صلح زمانی پایدار و مطلوب است که بر پایه عدالت استوار باشد. در
واقع، صلح زمانی ارزش ذاتی خود را آشکار میسازد که تجلی عدالت باشد. ازاینرو، تأکید بر صلح عادلانه بهعنوان بنیان اصلی
نظم پایدار جهانی ضرورتی اساسی است .
صلح عادلانه، نماد نگرشی جامع و همهجانبه به استقرار نظمی کمالبخش در حیات انسان و احترام به تمامی اجزای هستی است. از
این منظر، صلح عادلانه آرزوی مشترک همه انسانها، ملتها، فرهنگها و ادیان و گفتمانی جهانی برای سعادت بشریت است .
عدالت علمی؛ پایه صلح عادلانه
یکی از مهمترین ابعاد صلح عادلانه، و شاید پیشنیاز تحقق آن در جهان امروز، عدالت علمی و فناوری است. امروزه، علاوه بر
وجود موانع ساختاری در مسیر تحقق عدالت علمی، شاهد ظهور مصادیق جدیدی از آپارتاید علمی و فناوری در جهان هستیم.
ترور و تهدید نخبگان و دانشمندان در نقاط مختلف جهان از جمله ایران ، نمود روشنی از این واقعیت است .
عدالت علمی مستلزم پرهیز از ایجاد هرگونه مانع در مسیر گسترش دانش و فناوری، و در عین حال، پایبندی نهادها و بازیگران
بینالمللی به همکاری، همافزایی و تسهیل دسترسی همگانی به علم و فناوری در مسیر صلح و توسعه جهانی است .
تحریمها و محدودیتهای علمی و فناوری از جمله ابزارهای نظام سلطه برای تضعیف عدالت و صلح جهانی به شمار میروند؛
اقداماتی که در راستای سودجویی و یکجانبهگرایی برخی قدرتهای بزرگ علیه ملتهایی اعمال میشوند که حاضر به پذیرش
سلطه و مدیریت یکجانبه جهانی نیستند .
علم و فناوری در خدمت صلح و عدالت جهانی
علم و فناوری در تعامل با صلح، عدالت و امنیت، دو چهره متفاوت دارند : از یک سو میتوانند به حفظ و گسترش صلح، عدالت و
امنیت جهانی بینجامند؛ و از سوی دیگر، در صورت استفاده نادرست، صلح و امنیت بینالمللی را با خطرات جدی مواجه سازند. نمونه
این سوءاستفاده را میتوان در مواضع غیر بازدارنده قدرتهای بزرگ در برابر اقدامات رژیم صهیونیستی در غزه مشاهده کرد .
در شرایطی که جهان امروز میکوشد از یکجانبهگرایی فاصله گرفته و به سمت چندجانبهگرایی و مشارکت عادلانه ملتها و
دولتها حرکت کند، شکلگیری یک تصمیم و گفتمان نوین جهانی در حوزه عدالت علمی، ضرورتی حیاتی است .
مأموریت و رویکرد
مجمع جهانی صلح اسلامی با هدف تبیین چالشهای پیشروی صلح و عدالت جهانی، ترویج عدالت علمی و مقابله با آپارتاید
» ائتلاف جهانی علیه آپارتاید علمی برای عدالت علم و فناوری در نظم نوین جهانی « علمی و فناوری، پنجمین کنفرانس بینالمللی
را برگزار میکند .
این کنفرانس میکوشد با تحلیل علمی چالشهای موجود و تولید ادبیات مفهومی در حوزه صلح و عدالت علمی، زمینه
گفتمانسازی و ارائه راهکارهای عملی به نهادها و سازمانهای جهانی را فراهم آورد. این ابتکار از سال ۱۳۹۸ آغاز شده و تداوم
یافته است و امسال پنجمین کنفرانس برگزار می گردد. بیتردید، جمهوری اسلامی ایران با تکیه بر گفتمان انقلاب اسلامی و
رویکرد تمدنی خود، میتواند پرچمدار این نهضت جهانی باشد .
اهداف کلی
تبیین و ترویج عدالت علمی بهعنوان مقدمه صلح و عدالت جهانی
بررسی وضعیت عدالت علمی در نظام کنونی و آینده جهان
شناسایی و تبیین مصادیق آپارتاید علمی و فناوری و ضرورت توجه به عدالت
تحلیل پدیده ترور دانشمندان و تحریمهای علمی و نقش سازمانهای بینالمللی در مقابله با آن
ائتلافسازی میان نخبگان و مراکز علمی جهانی برای مقابله با آپارتاید علمی و تحقق عدالت علمی
محورهای کنفرانس
1 – مبانی فکری و فلسفی عدالت علمی و مقابله با آپارتاید علم و فناوری
عدالت علمی و فناوری در ادیان، مکاتب فکری و نظریههای حکمرانی
مفهوم علم بهعنوان میراث مشترک بشریت
حق دسترسی عادلانه به علم و فناوری
جایگاه عدالت در اندیشههای دینی و اخلاقی
علم، قدرت و مسئولیت اجتماعی
نسبت مالکیت فکری با حق عمومی بهرهمندی از دانش
مبانی اخلاقی و حقوقی مقابله با تبعیض علمی و فناورانه
2 – یکجانبهگرایی، سلطه علمی فناورانه و آینده نظم جهانی
از انحصار علمی و فناورانه تا عدالت جهانی و صلح عادلانه
تأثیر یکجانبهگرایی بر نظام علم و فناوری جهان
تحریمهای علمی و فناورانه و پیامدهای آن
علم و فناوری بهعنوان ابزار قدرت و سلطه
شکاف علمی و فناورانه میان شمال و جنوب جهانی
نقش چندجانبهگرایی و سازوکارهای نوین جهانی
آینده نظم جهانی و ضرورت بازتعریف عدالت در علم و فناوری
3 – مصادیق آپارتاید علمی و فناوری؛ سازوکارها و راهکارهای مقابله
شناخت ابعاد پنهان و آشکار تبعیض علمی و فناورانه در جهان
محدودیت دسترسی به منابع و پایگاههای علمی
موانع حضور پژوهشگران در شبکهها و مجامع علمی بینالمللی
تحریم تجهیزات، فناوریها و زیرساختهای پژوهشی
انحصار فناوریهای پیشرفته و راهبردی
محدودیت انتقال دانش و فناوری
تبعیض در همکاریهای علمی و دانشگاهی
تحریمهای علمی، فناوری و دارویی
سازوکارهای حقوقی، دیپلماتیک و بینالمللی مقابله با آپارتاید علمی و فناوری
4 – عدالت علمی، توسعه و صلح عادلانه
علم و فناوری در خدمت توسعه متوازن، کاهش نابرابری و صلح پایدار
عدالت علمی به عنوان پیششرط توسعه پایدار
نقش علم و فناوری در کاهش فقر و نابرابری
رابطه عدالت علمی، توسعه و امنیت انسانی
علم و فناوری و صلح عادلانه
نقش کشورهای در حال توسعه در تولید دانش جهانی
ضرورت دسترسی برابر به فناوریهای نوین، هوش مصنوعی و فناوریهای راهبردی
علم، فناوری و آینده صلح جهانی
5 – ائتلاف جهانی برای عدالت علم و فناوری؛ از گفتمان تا اقدام
ضرورت شکلگیری ائتلاف جهانی علیه آپارتاید علمی و فناورانه
نقش دانشگاهها، اندیشکدهها، دانشمندان و انجمنهای علمی
نقش کشورهای جنوب جهانی و سازوکارهایی مانند بریکس در عدالت علمی
دیپلماسی علمی و فناورانه
ایجاد شبکه جهانی دانشگاهها و مراکز پژوهشی برای مقابله با تبعیض علمی
تدوین منشور جهانی عدالت علم و فناوری
» ائتلاف جهانی عدالت علم و فناوری « پیشنهاد ایجاد
طراحی سازوکار رصد و گزارش سالانه آپارتاید علمی و فناوری
ارائه پیشنهادهای حقوقی و سیاستی به سازمان ملل و نهادهای بینالمللی
توجه:
از کلیه اندیشمندان، استادان و دانشجویان گرامی درخواست میشود با ارسال مقاله به دبیرخانه کنفرانس، ما را در این مسیر
گفتمان سازی جهانی یاری فرمایند.
از همکاری مراکز علمی و فرهنگی در این مسیر استقبال میکنیم.
زمانبندی کنفرانس:
آخرین مهلت ارسال اصل مقالات: ۱5 آبان ماه ۱405
تاریخ برگزاری همایش: ۱۹ آبان ماه ۱405 – دانشگاه آزاد اسلامی- تهران مرکزی)سوهانک(-سالن غدیر
ارتباط با دبیرخانه همایش:
سایت اینترنتی: www.iwpeace.com
پست الکترونیک: iwpf2008@gmail.com
تلفن: ۹۸2۱۸۸5۳۸24۸ + فکس: ۹۸2۱۸۸5۳۸247 +
دبیرخانه کنفرانس: تهران، خیابان مفتح شمالی، کوچه دوم، پ 5
پنجمین کنفرانس ائتلاف جهانی علیه آپارتاید علمی برای عدالت علم و فناوری در نظم نوین جهانی
28
مهر